نظریه مشورتی شماره 7/1402/1169 مورخ 1403/02/15
7/1402/1169
1402-186/1-1169ک
1403/02/15
استعلام:
آیا بزه کلاهبرداری رایانهای موضوع ماده 741 قانون جرائم رایانهای با بزه کلاهبرداری و جرائم در حکم کلاهبرداری از لحاظ اعمال ماده 134 قانون مجازات اسلامی، جرائم مختلف میباشد یا غیر مختلف؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
1- ارتکاب یک جرم خاص به صورت متعدد؛ مانند ارتکاب متعدد سرقتهای منطبق با یک ماده مشخص. مثال مذکور در فرض استعلام از مواردی است که جرم غیر مختلف محسوب میشود؛ 2- جرائمی که به رغم تعدد عنصر قانونی و متفاوت بودن مجازاتها، تحت عنوان جرم واحد شناخته میشوند؛ مانند سرقتهای متعدد، جعل اسناد مختلف، صدور چک بلامحل به هر شیوه که در قانون مقرر شده است؛ 3- رفتارهای متعدد مجرمانه که موضوع آنها واحد است؛ مانند حمل، نگهداری، فروش، صادرات، واردات و ساخت مواد مخدر از نوع واحد، مشروبات الکلی، تجهیزات دریافت از ماهواره و اسلحه و مهمات از نوع واحد؛ 4- دو یا چند رفتار مجرمانه که در یک ماده قانونی ذکر و برای آنها مجازات پیشبینی شده است؛ 5- ارتکاب جرائمی که مجازات جرم دیگر درباره آنها مقرر شده است یا طبق قانون جرم دیگری محسوب میشود؛ مانند کلاهبرداری و جرائمی که مجازات کلاهبرداری درباره آنها مقرر شده است و یا طبق قانون کلاهبرداری محسوب میشود؛ 6- شروع، معاونت و مباشرت در یک جرم. ضمناً در مواردی که به موجب نص خاص یا رای وحدت رویه دیوان عالی کشور از قبیل رای شماره 624 مورخ 18/1/1377 هیأت عمومی دیوان عالی کشور (جعل و استفاده از سند مجـعول) بر خلاف ضوابط و معیارهای فوق احکام خاصی مقرر شده است، به همان ترتیب عمل میشود. بنابراین کلیه سرقتهای موضوع بندهای مختلف ماده 656 و همچنین سرقتهای مسلحانه و عادی که در مواد 651 به بعد قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 آمده است، تحت عنوان کلی سرقتهای تعزیری، از نوع جرائم مشابه تلقی میشوند.