نشست قضایی: شیوه اجرای احکام در خصوص چند محکومیت به حبس و جواز استفاده از پابند الکترونیکی

برگزار کننده
استان اصفهان/ شهر اصفهان
تاریخ برگزاری
1399/06/04

پرسش:

اگر شخصی دارای دو محکومیت حبس باشد که در یکی از محکومیت‌ها شرایط استفاده از پابند الکترونیکی فراهم است و دادگاه با آزادی وی تحت نظارت سامانه‌های الکترونیکی موافقت نموده است، لیکن در محکومیت دیگر با آزادی وی تحت نظارت پابند الکترونیکی موافقت نشده است: الف) ابتدا کدام یک از محکومیت‌ها بایستی اجرا شود؟ ب) اگر محکومیت حبسی که در آن با آزادی با پابند الکترونیکی موافقت نشده است، در حال اجرا باشد، آیا مجوزی برای توقف اجرای رأی و اجرای محکومیت دیگر وجود دارد؟ ج) اگر محکومیت حبسی که در آن با آزادی با پابند الکترونیکی موافقت شده است، در حال اجرا باشد، آیا بایستی محکومیت دیگر را که فاقد چنین تسهیلاتی برای محکوم‌علیه است بدواً اجرا نمود؟

متن نظریه هیئت عالی:

در فرض سوال، اجرای حکم مقدم، لازم‌الاجراست؛ چنان‎چه اجرای پابند الکترونیک مقدم باشد، حکم مذکور اجرا خواهد شد، اما در فرضی که هر دو حکم قطعی تقدم و تأخری نسبت به هم ندارند، با توجه به قواعد تفسیر و عدم تصریح مقنن در مانحن فیه، بدواً حکم حبس با پابند الکترونیکی تقدم به اجراست.

نظر اکثریت:

با توجه به اینکه در قانون ترتیبی برای اجرای چند حبس تعیین نشده و مجوزی برای آزادی محکوم‌ به حبس پس از قطعیت مجازات وجود ندارد و کیفیت اجرای مجازات‌ها بایستی به نحوی باشد که اجرای مجازات دیگر را متعذر یا غیر ممکن نسازد و در صورت آزادی محکوم به حبسی که شرایط استفاده از پابند الکترونیکی را در برخی از محکومیت‌های خود تحصیل کرده، لیکن به عنوان مثال در محکومیت دیگر که حبسی طویل‌المدت می‌باشد، از چنین ارفاقی برخوردار نشده است، دسترسی به وی دشوار می‌باشد و آزادی وی فاقد مجوز قانونی است و با عنایت به اینکه شروع به اجرای مجازات حبس دوم که در آن محکوم‌علیه از استفاده از پابند الکترونیکی محروم می‌باشد،‌ به معنای توقف اجرای رأی سابق نیست، بلکه به منزله فراهم نمودن شرایط اجرای هر دو مجازات است و آنچه در ماده 494 قانون آیین دادرسی کیفری در خصوص ممنوعیت توقف اجرای رأی پس از شروع آن مقرر گردیده، به نظر ناظر بر توقف بلادلیل است و منصرف از فرض حاضر می‌باشد، لذا در فرض سؤال بایستی نسبت به شروع به اجرای محکومیتی که در آن استفاده از پابند تجویز نشده است، اقدام و پس از اتمام آن،‌ محکومیت در حال اجرای سابق ادامه یابد.

نظر ابرازی:

با توجه به ماده 494 قانون آیین دادرسی کیفری، نمی‌توان اجرای حکم حبسی که در آن استفاده از پابند تجویز شده است را متوقف نمود و بایستی نسبت به ادامه اقدام و در خصوص محکومیت دیگر، محکوم‌علیه را با اخذ تأمین مقتضی آزاد نمود و پس از اتمام محکومیت سابق، نسبت به شروع به اجرای مجازات حبس دیگر اقدام کرد و دلیلی قانونی برای توقف اجرای رأی سابق وجود ندارد.

مستندات قانونی:

ماده 494 قانون ائین دادرسی کیفری ماده 490 قانون آیین دادرسی کیفری

واژگان کلیدی:

پابند الکترونیکی نیمه آزادی محکومیت حبس متعدد در حال اجرا تقدم و تاخر

10 مرداد 1405 8