نشست قضایی: ضمانت اجرایی توافقات اجرای احکام پس از صدور حکم
برگزار کننده
استان قزوین/ شهر الوند
استان قزوین/ شهر الوند
تاریخ برگزاری
1399/12/11
1399/12/11
پرسش:
توافقات پس ازصدور حکم دراجرای احکام مدنی چه ضمانت اجرایی دارد ؟ مثلاً در پرونده ای شخصی محکوم شده 160 متر زمین مشاعی از پلاک ثبتی را تحویل دهد و پس از محکومیت طرفین توافق می کنند 160 متر زمین تفکیکی تحویل گردد آیا این توافق ضمانت اجرایی دارد؟
متن نظریه هیئت عالی:
اگر توافق طرفین ناظر بر موضوع محکومبه نباشد بلکه بهصورت توافق جدید صورت گرفته باشد واحد اجرای احکام مدنی نمیتواند بهجای اجرای حکم ، توافق جدید را به مرحله اجرا درآورد و اگر توافق صریحاً دلالت بر مختومه شدن پرونده اجرائی یا انصراف از اجرای حکم باشد ، پرونده اجرای احکام مختومه شده و در صورت نقض عهد نسبت به توافق جدید متعهد له ناگزیر از طرح دعواست بنابراین نظریه اکثریت مورد تائید هیات عالی است .
نظر اکثریت:
نظر به اینکه در مرحله اجرای حکم دادگاه تکلیفی جز اجرای حکم صادره ندارد و ماده 24 قانون اجرای احکام مدنی صرفاً ناظر بر درخواست کتبی مبنی بر رضایت یا توقف، تعطیل و قطع اجراست و ماده 40 قانون اجرای احکام مدنی نیز ناظر بر تشریفات اجرای حکم می باشد و در خصوص همین تشریفات نیز قواعد آمره قابل توافق نمی باشد لذا توافق طرفین اگر ناظر بر مفاد و تغییر موضوع آن باشد و در اجرای احکام اگر طرفین این توافق را با رضایت اجرا ننمایند اجرای احکام نمی تواند طرفین را الزام به انجام توافق جدید نماید و می بایست در صورت عدم اجرای توافق توسط طرفین ، آن هم خارج ازعملیات اجرایی ،دادگاه صرفا حکم سابق را اجرا نماید مگر اینکه توافق به صراحت حاکی از اعلام رضایت و انصراف ازحکم باشد که در این صورت پرونده مربوطه در اجرای احکام مختومه و طرفین در خصوص توافق و تعهد جدید می بایست طرح دعوای مجدد نمایند.
نظر اقلیت:
توافق انجام شده بر اساس اصل آزادی اراده ها نوعی تبدیل تعهد است و اجرای احکام حق تفسیر در خصوص مفاد توافق ازجهت انصراف یا رضایت را ئداشته و در صورت توافق جدید موضوع اجراییه بر اساس ماده 264 قانون مدنی که یکی از جهات سقوط تعهدات و تبدیل تعهد است پرونده اجرایی مختومه و طرفین می بایست جهت الزام به انجام تعهدات جدید مجددا طرح دعوا نمایند.
نظر ابرازی:
بر اساس اصل آزادی اراده ها درصورت توافق طرفین و تعهدات جدید اگر در راستای اجرای حکم و در ارتباط با آن باشد و منشا واحدی داشته باشد این توافقات دراجرای احکام معتبر بوده و متعهد را میتوان الزام به انجام تعهد در اجرای احکام نمود و ضمانت اجرای لازم را به کار گرفت.
مستندات قانونی:
ماده 264 قانون مدنی
ماده 44 قانون اجرای احکام مدنی
ماده 40 قانون اجرای احکام مدنی
واژگان کلیدی:
توافق
اجرای حکم
ضمانت اجرا
20 خرداد 1405
28