ماده ۲۷۸ قانون مجازات اسلامی

حد سرقت به شرح زیر است:

الف- در مرتبه اول، قطع چهار انگشت دست راست سارق از انتهای آن است، به طوری که انگشت شست و کف دست باقی بماند.

ب- در مرتبه دوم، قطع پای چپ سارق از پایین برآمدگی است، به نحوی که نصف قدم و مقداری از محل مسح باقی بماند.

پ- در مرتبه سوم، حبس ابد است.

ت- در مرتبه چهارم، اعدام است هر چند سرقت در زندان باشد.

تبصره ۱- هرگاه سارق، فاقد عضو متعلق قطع باشد، حسب مورد مشمول یکی از سرقت‌های تعزیری می‌شود.

تبصره ۲- در مورد بند (پ) این ماده و سایر حبس‌هایی که مشمول عنوان تعزیر نیست هرگاه مرتکب حین اجرای مجازات توبه نماید و مقام رهبری آزادی او را مصلحت بداند با عفو ایشان از حبس آزاد می‌شود. همچنین مقام رهبری می‌تواند مجازات او را به مجازات تعزیری دیگری تبدیل نماید.


مهسا باقری | وکیل پایه یک دادگستری

تفسیر ماده 278 قانون مجازات اسلامی:

1- حد به مجازاتی گفته می‌شود که نوع و میزان آن و هم چنین کیفیت اجرای آن در شرع تعیین گردیده است و دادگاه رسیدگی‌کننده جز در مورد توبه و عفو خاص، نمی‌تواند میزان آن را تقلیل، تغییر و ... دهد.

2- اگر مرتکب جرم سرقت حدی، فاقد دست راست باشد، مجازات حدی ساقط و وی وفق تبصره 1 ماده 278 قانون مجازات اسلامی به مجازات سرقت تعزیری محکوم می‌گردد. (ماده 85 آیین‌نامه نحوه اجرای احکام حدود، سلب حیات، قطع عضو، قصاص نفس و عضو و جرح، دیات، شلاق، تبعید، نفی بلد، اقامت اجباری و منع از اقامت در محل یا محل‌های معین را اینجا مطالعه نمایید.)

3- وفق ماده 3 قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب 1399، مجازات حبس ابد، دیگر در جرائم تعزیری وجود ندارد و حبس ابدهای مندرج در قوانین خاص مانند اختلاس و ... به حبس درجه یک تبدیل شده اند اما این حکم شامل جرائم حدی نمی‌شود و مجازات حبس ابد سارق وفق بند پ ماده ۲۷۸ قانون مجازات اسلامی هم چنان وجود دارد.

4- فلج بودن عضو یا شل بودن عضو مانع اجرای مجازات قطع عضو نخواهد شد.

مطلب مرتبط: سرقت حدی چیست؟ نحوه اعمال مجازات آن چگونه است؟


09 آذر 1402 2244