ماده ۱۵ قانون مجازات اسلامی

حد مجازاتی است که موجب، نوع، میزان و کیفیت اجرای آن در شرع مقدس، تعیین شده است.


مهسا باقری | وکیل پایه یک دادگستری

تفسیر ماده 15 قانون مجازات اسلامی:

1- حد در لغت به معنای مرز است و همچنین به معنای کیفر آمده است. شخصی که مرزهای مقرر شده توسط خداوند متعال را رعایت ننماید، مستحق کیفر است.

2- در قانون مجازات اسلامی 12 جرم وجود دارند که مجازاتشان از جنس حد است که عبارتند از: زنا، لواط، مساحقه، تفخیذ، قوادی، مصرف مسکر، قذف، محاربه، افساد فی‌الارض، بغی، سب‌النبی و سرقت حدی.

3- مهمترین ویژگی حدود آن است که مجازاتشان ثابت است. (حداقل و حداکثر ندارد)

4- در حدود، نهادهای ارفاقی مانند تعویق صدور حکم، تعلیق اجرای مجازات، معافیت از کیفر و ... نداریم.

5- انواع حدود، تعریف آنها و مجازات مقرر برای هر یک در جدول ذیل تشریح شده است:

  تعریف مجازات مستند قانونی
زنا رابطه جنسی زن و مرد جلد (صد ضربه شلاق)، رجم، اعدام مواد 224، 225 و 230 قانون مجازات اسلامی
لواط رابطه جنسی مرد با مرد اعدام، جلد (صد ضربه شلاق) ماده 234 قانون مجازات اسلامی
تفخیذ رابطه جنسی مرد با مرد کمتر از دخول جلد (صد ضربه شلاق) ماده 236 قانون مجازات اسلامی
مساحقه رابطه جنسی زن با زن جلد (صد ضربه شلاق) ماده 239 قانون مجازات اسلامی
قوادی به هم رسانیدن دو نفر برای زنا یا لواط جلد (75 ضربه شلاق)، تبعید ماده 243 قانون مجازات اسلامی
قذف نسبت دادن زنا یا لواط به دیگری جلد (80 ضربه شلاق) ماده 250 قانون مجازات اسلامی
سب‌النبی دشنام به پیامبر اکرم و ائمه اطهار اعدام ماده 262 قانون مجازات اسلامی
مصرف مسکرات نوشیدن شراب جلد (80 ضربه شلاق) ماده 265 قانون مجازات اسلامی
سرقت خارج کردن مال از حرز قطع، حبس ابد، اعدام ماده 278 قانون مجازات اسلامی
محاربه دست بردن به سلاح جهت برهم زدن امنیت کشور اعدام، صلب، قطع، نفی بلد ماده 282 قانون مجازات اسلامی
افساد فی‌الارض اقدامات گسترده علیه تمامیت جسمانی اشخاص و جامعه اعدام ماده 286 قانون مجازات اسلامی
بغی قیام مسلحانه علیه حکومت اسلامی اعدام ماده 287 قانون مجازات اسلامی

08 آذر 1402 1073
مقالات دعاوی کیفری
1 سال قبل 20764
اجرای مجازات شلاق مجازات شلاق یا تازیانه یکی از مجازات‌های بازدارنده بوده که پس از صدور رای و قطعیت آن مبنی بر محکومیت مرتکب، اجرا می‌گردد. این نوع از مجازات، هم بعنوان مجازات حدی مانند شرب خمر، زنا و‌ ... (حد مجازاتی است که در شرع مقدس نوع و میزان آن مشخص شده و قاضی نمی‌تواند به کمتر یا بیشتر از آن رای دهد.) و هم بعنوان مجازات تعزیری (تعزیر مجازاتی است که حداقل و حداکثر آن در قانون عنوان شده و تعیین میزان آن از اختیارات قاضی می‌باشد.)، در شرع مقدس اسلام و قانون...
مقالات دعاوی کیفری
1 سال قبل 4951
مفهوم مجازات‌های اصلی مطابق با قانون مجازات اسلامی قانونگذار مجازات‌ها را از جنبه‌های مختلفی تقسیم‌بندی نموده است. چنانچه طبقه‌بندی مجازات‌ها براساس شدت آنها باشد، مجازات‌ها به جنحه، جنایت و خلاف تقسیم می‌گردند اما از منظر موضوع، مجازات‌ها به سالب حیات (ماتند قصاص، اعدام و ...)، مجازات بدنی (مانند شلاق)، مجازات مالی (مانند جزای نقدی)، مجازات سالب یا محدود کننده آزادی (مانند حبس)، مجازات محدود کننده آزادی (مانند محرومیت از داشتن دسته چک) و مجازات خدشه‌دار کننده حیثیت (مانند نصب بنر در محل) تقسیم می‌شوند. اما دو دسته از طبقه‌بندی مجازات‌ها کاربردی‌تر می‌باشند که عبارتند از: طبقه...
مقالات دعاوی کیفری
2 سال قبل 2579
قرار تعویق صدور حکم به چه معناست؟ گاهی اوقات ممکن است که مجرم در دادگاه ادعا نماید تا اگر فرصت جدیدی به او داده شود، او بتواند با آرامش در کنار خانواده خویش در جامعه زندگی کند و یک کار آبرومند داشته باشد و هم چنین بتواند تمامی خسارات وارده به بزه دیده را جبران نماید. معمولاً مجرمین در دادگاه، از این قبیل اظهارات، به کرات بیان می نمایند و ذهن قضات ار این ادعاها پر است و ممکن است که قاضی این عقیده را داشته باشد که این قبیل ادعاها عملا راه به جایی...
مقالات دعاوی کیفری
1 سال قبل 3193
مفهوم جرم زنا مطابق با قانون مجازات اسلامی زنا در لغت به معنای «فسق، فجور و بی‌عفتی» است و در اصطلاح فقه و حقوق به معنای «جماع و آمیزش نامشروع زن و مرد» می باشد. از لحاظ جرم‌شناسی، جرم زنا یکی از جرائم منافی عفت و اخلاق عمومی است که غالباً در خفا صورت می‌گیرد. جرم زنا یکی از جرائم مستوجب حد در قانون مجازات اسلامی می‌باشد که عبارت است از برقراری رابطه جسمی و فیزیکی میان زن و مردی که بین آنها رابطه زوجیت وجود ندارد. برقراری این رابطه جنسی باید به اندازه ختنه‌گاه...
مقالات دعاوی کیفری
3 ماه قبل 1477
مفهوم حقوقی لواط لواط اصطلاحی است برای عمل شنیع همبستری مرد با مرد و جمع شدن آن دو با یکدیگر. لواط از جمله گناهان کبیره است که در منابع روایی برباددهنده نسل و فاسدکننده اجتماع دانسته شده است. جرم لواط به عنوان یکی از جرائم حدی در قانون مجازات اسلامی و مبتنی بر فقه اسلامی تعریف و جرم‌انگاری شده است. با توجه به ماهیت و شناعت عمل مذکور، شرع اسلام مجازات سنگینی برای این عمل در نظر گرفته است. جرم لواط به لحاظ ماهیت، از جمله جرائم منافی عفت محسوب می‌شود که قانونگذار برای آن مجازات‌های...
مقالات دعاوی کیفری
1 سال قبل 3270
سرقت حدی مطابق با قانون مجازات اسلامی مطابق با ماده 267 قانون مجازات اسلامی، سرقت عبارت است از ربودن مال متعلق به فرد دیگر. سرقت در زمره جرائمی است که متاسفانه به کرات در جامعه حادث می‌گردد که بنا به دلایل مختلفی اعم از فقر، تقلب و ... رخ می‌دهد. مقنن بسته به نوع مجازات، جرم سرقت را به دو دسته حدی و تعزیری تقسیم نموده است. در مقاله حاضر که توسط گروه وکلای عدالت سرا تحریر یافته است، سعی می‌گردد به تفصیل در خصوص جرم سرقت حدی و نحوه اعمال مجازات آن پرداخته شود. مطلب...
مقالات دعاوی کیفری
4 ماه قبل 979
تعریف قوادی جرائم منافی عفت در زمره یکی از حساس‌ترین و‌ مهم‌ترین جرائم در قانون مجازات اسلامی می‌باشد که قانونگذار مجازات خاصی را برای مرتکبین آن در نظر گرفته است چراکه علاوه بر لطمه به نظم عمومی، بنیان‌های اخلاقی و اجتماعی جامعه را نیز متأثر می‌سازند. جرم قوادی یکی از مصادیق بارز جرائم منافی عفت می‌باشد که قانونگذار با رویکردی سخت‌گیرانه، آن را جرم‌انگاری نموده است. مطابق با مندرجات موجود در ماده 242 قانون مجازات اسلامی، قوادی به معنای رساندن دو یا چند نفر جهت زنا (جِماع و آمیزش نامشروع زن و مرد) یا لواط...
مقالات دعاوی کیفری
1 سال قبل 3102
مفهوم جرم قذف قذف در لغت بمعنای انداختن یا پرتاب نمودن است و در اصطلاح علم حقوق، جرم قذف بمعنی نسبت دادن زنا یا لواط به فرد دیگر می‌باشد. در چنین مواردی، نسبت دهنده، مرتکب جرم قذف شده است که مقنن در ماده 245 قانون مجازات اسلامی بدان پرداخته است. این جرم فی الواقع نوع خاصی از جرم افترا می‌باشد که مرتکب، صرفاً جرم زنا و یا لواط را به دیگری نسبت می‌دهد. نکته مهم و قابل توجه آن است که حتی اگر فردی به یک فردی که در قید حیات نمی‌باشد نیز چنین نسبتی...
مقالات دعاوی کیفری
1 سال قبل 2621
مفهوم شرب خمر مطابق با قانون مجازات اسلامی مطابق با شرع مقدس اسلام و قانون مجازات اسلامی، مصرف مشروبات الکلی حرام و ممنوع اعلام شده است. مصرف مشروبات الکلی موجب زوال عقل و هوشیاری گشته و آثار زیانباری را بر سلامت افراد جامعه در پی دارد. زوال عقلانی یکی از آثار زیان بار مصرف مشروبات الکلی است که باعث ایجاد عادات و رفتارهای زشت و ناپسند می‌گردد که مهمترین آن ایجاد توهم و اعتماد به نفس کاذب است که نه تنها مصرف آن جرم است بلکه باعث بروز جرائم متعدد دیگری نیز می شود. "عقل"...
مقالات دعاوی کیفری
2 هفته قبل 159
مفهوم حقوقی تشدید مجازات بنابر موازین و مندرجات تنظیمی در قانون مجازات اسلامی، گاهی اوقات به دلیلی وجود برخی عوامل نظیر زمان یا مکان ارتکاب جرم، شرایط خاص بزهکار یا بزه‌دیده، دفعات ارتکاب جرم و ... قاضی صادرکننده رای مکلّف به تشدید مجازات مرتکب جرم می‌باشد. تشدید مجازات به معنای تعیین نمودن مجازات مرتکب جرم بیشتر از حداکثر قانونی می‌باشد؛ بطور مثال در فرضی که شخص «الف» در مقام مرتکب اقدام به ارتکاب جرمی نموده باشد که مجازات آن ده تا پانزده سال حبس می‌باشد و قاضی پرونده برای او مجازات بیست سال حبس را...
مقالات دعاوی کیفری
1 هفته قبل 3012
مفهوم حقوقی تعویق اجرای مجازات بنابر موازین و مقررات قانونی موجود هم‌چنین رویه قضایی حاکم بر محاکم دادگستری، در رسیدگی به احکام کیفری اصل بر آن است که پس از صدور رای و قطعیت آن، عملیات اجرای حکم تا زمان اجرای کامل آن حکم ادامه یابد (مستنبط از ماده 494 قانون آیین دادرسی کیفری). بدین ترتیب که پس از قطعیت رای صادره و ارسال پرونده به واحد اجرای احکام، دادیار اجرای احکام می‌بایست حکم صادره را به همان ترتیب مقرر در دادنامه اجرا نماید (وفق ماده 498 قانون آیین دادرسی کیفری). اما گاهی اوقات ممکن...

افزودن دیدگاه

دیدگاه کاربران

دیدگاهی ثبت نشده است.