مقالات
مجموعه مقالات حقوقی آموزشی درباره قوانین، مقررات و موضوعات مختلف حوزه حقوق.
4 ماه قبل
1
3655
مفهوم حقوقی مالکیت قهری وراث
بنابر موازین و مندرجات قانونی موجود بالاخص ماده 867 قانون مدنی، با موت حقیقی یا فرضی مُوَرِث، موجبات تحقق ارث فراهم گردیده و مالکیت قهری وراث در خصوص اموال بجای مانده از متوفی ایجاد می‌گردد. نکته مهم و قابل تأمل در ارتباط با استقرار مالکیت ورثه نسبت به ماترک متوفی آن است که زمانی این امر محقق خواهد شد که تمامی حقوق و دیونی که به ترکه متوفی تعلق گرفته است، پرداخت شده باشد فلذا استقرار مالکیت وراث، منوط بر تصفیه می‌باشد (مستفاد از ماده 868 قانون مدنی). حال در...
4 ماه قبل
10
17173
مفهوم حقوقی ابراء
بنابر موازین و مقررات قانونی موجود، بالاخص ماده 264 قانون مدنی، قانونگذار شرایطی را پیش‌بینی نموده است که به موجب آن تعهدات اعم از قراردادی با غیرقراردادی، ساقط می‌گردد. مستند به بند 3 ماده فوق، یکی از اسباب سقوط تعهدات، ابراء می‌باشد. ابراء که به معنی چشم‌پوشی کردن است در علم حقوق به معنای آن است که طلبکار (دائن) با اراده و اختیار خود از دریافت طلب صرف‌نظر می‌نماید (مستند به ماده 289 قانون مدنی). نکته مهم و قابل توجه در خصوص ابراء آن است که این عمل حقوقی، معطوف به وجود...
4 ماه قبل
0
6665
مفهوم حقوقی عقد هبه
هبه در لغت به معنای هدیه، بخشش و ... آمده است. در اصطلاح حقوقی، عقد هبه به عقدی اطلاق می‌شود که به موجب آن، فردی مال خود را به صورت مجانی و رایگان به فرد دیگری تملیک می‌نماید (مستند به ماده 795 قانون مدنی). طرفین عقد هبه اعم‌اند از واهِب (تملیک‌کننده مال)، مُتَّهِب (فردی که مال را بصورت رایگان دریافت می‌کند). جهت تحقق عقد هبه شروط متعددی توسط قانونگذار بیان شده است که یکی از مهم‌ترین آنها، قبض و اقباض مال مورد هبه (=عین موهوبه) می‌باشد. این امر بدان معنا می‌باشد...
4 ماه قبل
0
600
احضار متهم چیست؟
مطابق با قوانین و مندرجات قانونی موجود، بالاخص ماده 22 قانون آیین دادرسی کیفری، جهت کشف و تعقیب متهم و همچنین انجام تحقیقات مقدماتی پیرامون جرم ارتکابی در حوزه قضایی هر شهرستان و در معیت دادگاه‌های آن، دادسرای عمومی و انقلاب تشکیل می‌گردد. دادسرا به عنوان مرجع تعقیب جرائم و کشف حقیقت، نقش اساسی و تعیین‌کننده‌ای در پیشبرد فرآیند دادرسی کیفری ایفا نموده است. یکی از مهم‌ترین وظایف دادسرا، احضار و تحقیق از متهم می‌باشد که با هدف کشف حقیقت و همچنین احترام و حفظ حقوق و آزادی‌های فردی متهم صورت می‌پذیرد. قانونگذار...
5 ماه قبل
0
8377
ملاقات با زندانی
مطابق با موازین و مقررات قانونی موجود، بالاخص ماده 210 آیین‌نامه اجرایی سازمان زندان‌ها و اقدامات تأمینی و تربیتی کشور و همچنین ماده 528 قانون آیین دادرسی کیفری، به جهت حفظ حقوق زندانی و خانواده وی، همچنین حفظ پیوند خانوادگی و ایفای تکالیف شرعی صله رحم، قانونگذار تمهیداتی را اندیشیده است تا به موجب آن امکان ملاقات با زندانی فراهم آید. بر اساس مواد فوق‌الذکر امکان ملاقات با زندانی برای پدر،مادر،همسر، فرزندان،خواهر،برادر،پدر و مادر همسر وی، پیش‌بینی شده است. لازم به توضیح است که ملاقات دیگر بستگان و دوستان، خواهان و شاکی...
5 ماه قبل
4
17683
مفهوم ضرر و زیان ناشی از جرم
هرگاه جرمی اتفاق می‌افتد، در اثر ارتکاب این جرم، ممکن است خساراتی اعم از مادی یا معنوی متوجه زیان دیده (شاکی دعوا) گردد فلذا مقنن این حق را به وی داده است تا بتواند خسارات خود را مطالبه نماید. ضرر و زیان‌های وارده در اثر ارتکاب جرم اعم از آسیب‌های جانی، خسارت مادی و خسارت معنوی می‌باشد. مطالبه این قسم از خسارات، دارای سلسله مراتبی می‌باشد که می‌بایست توسط شاکی رعایت گردد. قانونگذار در مواد 14 الی 17 از قانون آیین دادرسی کیفری در خصوص نحوه مطالبه ضرر...
5 ماه قبل
9
26970
نحوه اجرای مجازات جزای نقدی
جزای نقدی بعنوان یکی از مجازات‌های تعزیری می‌باشد که توسط مقنن، جهت اِعمال مجازات بر مرتکب جرم، تعیین می‌گردد. علی‌القاعده زمانی که شخصی مرتکب جرمی می‌گردد، جهت اعمال قانون در مورد وی بسته به نوع جرم ارتکابی، قانونگذار برای وی مجازات‌های گوناگونی را اعم از حبس، شلاق، جزای نقدی و ... را مقرر می‌نماید، همان‌گونه که بیان شد یکی از مجازات‌های تعیین گردیده در قانون مجازات اسلامی، محکومیت مرتکب جرم به پرداخت جزای نقدی می‌باشد. در مقاله حاضر که توسط گروه وکلای عدالت سرا تحریر یافته است، سعی می‌گردد به...
5 ماه قبل
3
14992
مفهوم حقوقی دعوا
بنابر موازین و مقررات قانونی موجود بالاخص اصل سی و چهارم قانون اساسی، دادخواهی حق مسلم افراد جامعه است و هر کس می‌تواند جهت احقاق حقوق خویش به محکمه صالح مراجعه نموده و دعوای خویش را مطرح نماید. واژه دعوا در لغت به معنای ادعا کردن، خواستن و ... آمده است. در اصطلاح علم حقوق، دعوا به عملی گفته می‌شود که جهت تثبیت حق صورت می‌گیرد که به موجب آن شخص با ارائه دلایل محکمه‌پسند جهت اثبات ادعای خود به دادگاه مراجعه می‌نماید. قانونگذار حکیم جهت اقامه دعوا شرایطی را برشمرده است...
5 ماه قبل
0
3529
مفهوم حقوقی تعویق اجرای مجازات
بنابر موازین و مقررات قانونی موجود همچنین رویه قضایی حاکم بر محاکم دادگستری، در رسیدگی به احکام کیفری اصل بر آن است که پس از صدور رای و قطعیت آن، عملیات اجرای حکم تا زمان اجرای کامل آن حکم ادامه یابد (مستنبط از ماده 494 قانون آیین دادرسی کیفری). بدین ترتیب که پس از قطعیت رای صادره و ارسال پرونده به واحد اجرای احکام، دادیار اجرای احکام می‌بایست حکم صادره را به همان ترتیب مقرر در دادنامه اجرا نماید (وفق ماده 498 قانون آیین دادرسی کیفری). اما گاهی اوقات ممکن...
5 ماه قبل
0
504
مفهوم حقوقی تشدید مجازات
بنابر موازین و مندرجات تنظیمی در قانون مجازات اسلامی، گاهی اوقات به دلیلی وجود برخی عوامل نظیر زمان یا مکان ارتکاب جرم، شرایط خاص بزهکار یا بزه‌دیده، دفعات ارتکاب جرم و ... قاضی صادرکننده رای مکلّف به تشدید مجازات مرتکب جرم می‌باشد. تشدید مجازات به معنای تعیین نمودن مجازات مرتکب جرم بیشتر از حداکثر قانونی می‌باشد؛ بطور مثال در فرضی که شخص «الف» در مقام مرتکب اقدام به ارتکاب جرمی نموده باشد که مجازات آن ده تا پانزده سال حبس می‌باشد و قاضی پرونده برای او مجازات بیست سال حبس را...
5 ماه قبل
0
12085
مفهوم حقوقی بطلان معامله
به شرح مندرج در ماده 183 قانون مدنی، عقد یا قرارداد به معنای توافق دو یا چند اراده برای ایجاد اثر حقوقی می‌باشد بدین معنی که یک یا چند نفر در مقابل یک یا چند نفر، تعهد بر انجام امری نمایند که مورد قبول همگی آنها می‌باشد. فلذا پر واضح است که عقد یا قرارداد مبتنی بر تراضی حداقل دو شخص می‌باشد. قانونگذار حکیم جهت صحت هر معامله، شرایط اساسی را برشمرده است که در صورت فقدان هر یک از این شرایط، معامله منعقده، صحیح نبوده و محکوم به بطلان خواهد...
5 ماه قبل
0
671
مفهوم حقوقی توبه به عنوان یکی از اسباب سقوط مجازات
واژه توبه از منظر لغوی به معنای بازگشت از گناه و ترک گناهان کنونی می‌باشد. به بیانی دیگر توبه حالتی نفسانی است که متضمن توجه و بازگشت انسان به سوی خدا پس از ارتکاب رفتار مجرمانه می‌باشد. به گونه‌ای که مرتکب به زشتی رفتار خویش آگاه و ندامت و اصلاح در رفتار وی مشاهده و بر ترک آن رفتار در آینده مصمم شود و سعی خود را برای اصلاح و جبران خسارت بکار گیرد (وفق ماده 1 بخشنامه شماره ۹۰۰۰/۱۷۵۷۷/۱۰۰ مورخ 09-04-1403 رئیس قوه قضاییه...
مفهوم حقوقی اشتباه به عنوان یکی از عوامل رافع مسئولیت کیفری
مطابق با قوانین و مندرجات قانونی موجود، بالاخص قانون مجازات اسلامی، عوامل رافع مسئولیت کیفری به عواملی اطلاق می‌گردد که به موجب آن در اثر بروز برخی علل درونی و نفسانی در مجرم، وی از مسئولیت کیفری معاف می‌گردد فلذا در عوامل رافع مسئولیت کیفری، رفتار مرتکب جرم تلقی می‌شود لکن به جهت از بین رفتن عنصر معنوی جرم، مجازات مرتکب ساقط می‌گردد. این عوامل عبارتند از جنون، صِغَر، عدم اختیار (اکراه، اجبار، خواب، مستی) و اشتباه. منظور از اشتباه به عنوان یکی از عوامل...
5 ماه قبل
1
29534
مفهوم حقوقی ارز خارجی
در جامعه کنونی با توجه به تغییر روند اقتصادی و افزایش معاملات بین‌المللی بعضاً مشاهده می‌گردد که افراد مختلف جامعه اعم از اشخاص حقیقی یا حقوقی اقدام به انعقاد قراردادهایی می‌نمایند که به موجب آن یکی از طرفین در ازای دریافت مال یا تعهد موضوع قرارداد، مکلف به پرداخت ارز خارجی بابت ثمن معامله یا قرارداد به طرف دیگر می‌شود. دعوای مطالبه ارز خارجی در زمره دعاوی حقوقی و مهم تجاری بوده که در نظام حقوقی کشور ما به کرات مطرح می‌گردد. بنابر موازین و مقررات قانونی موجود، ارز خارجی عبارت...
5 ماه قبل
3
40551
تعریف عده
به شرح مندرج در ماده 1150 قانون مدنی، عده به مدت زمانی اطلاق می‌گردد که تا پیش از اتمام آن، زنی که عقد نکاح او منحل شده است، نمی‌تواند با مرد دیگری ازدواج نماید. در قانون مدنی و همچنین شرع مقدس اسلام عده اعم است از عده طلاق، عده وفات، عده فسخ نکاح، عده نزدیکی به شبهه و عده بذل یا انقضای مدت در عقد نکاح موقت. در صورت منحل گردیدن عقد نکاح به واسطه طلاق میان زوجین، زن مکلف است که به مدت سه طُهر (سه پاکی)، عده طلاق نگه دارد. لازم به...
