مقالات
مجموعه مقالات حقوقی آموزشی درباره قوانین، مقررات و موضوعات مختلف حوزه حقوق.
6 ماه قبل
10
41386
مفهوم نیم عشر اجرایی
پس از طی مراحل دادرسی، زمانی که فردی به موجب حکم قطعی صادره از دادگاه، محکوم می‌گردد، بنا به تقاضای محکوم‌له (شخصی که حکم به نفع وی صادر شده است) اجرائیه صادر و در صورتی که محکوم‌علیه رأساً اقدام به اجرای حکم ننماید، پرونده اجرایی تشکیل شده و جهت اجرای حکم به واحد اجرای احکام ارسال می‌گردد. پس از وصول پرونده به واحد اجرای احکام، مستند به ماده 19 قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی، دادورز اجرای احکام به درخواست محکوم‌له با انجام استعلامات سه‌گانه (بانک مرکزی، اداره ثبت اسناد و املاک...
6 ماه قبل
0
2873
مفهوم حقوقی فسخ قرارداد
واژه فسخ از منظر لغوی به معنای شکستن، برهم زدن و ... آمده است. در اصطلاح علم حقوق، فسخ که بدان انحلال قراردادی نیز اطلاق می‌گردد به معنای پایان دادن حقوقی به قراردادِ صحیحِ منعقد شده میان طرفین توسط یکی از دو طرف قرارداد یا شخص ثالثی می‌باشد. یکی از قراردادهایی که به کرات میان مردم تنظیم می‌گردد، قرارداد مشارکت در ساخت می‌باشد که میان مالک یا مالکین و سازنده جهت مشارکت در ساخت شش دانگ عرصه و اعیان با مشخصات توافق شده میان طرفین تنظیم می‌گردد. به صراحت ماده 1...
6 ماه قبل
1
2896
دعوای تجویز ازدواج مجدد
در دین اسلام، مساله تعدد زوجات بنابه دلایلی اعم از نازائی زن، عدم قدرت او به ایفای وظایف زناشویی، ابتلای زن به جنون و امراض صعب‌العلاج و ... مطرح و در موارد استثنایی تجویز گردیده است و مانعی برای آن وجود ندارد. مطابق با موارد موجود در فقه و شرع مقدس اسلام، مرد می‌تواند چهار همسر دائم اختیار نموده به شرط آنکه عدالت را میان آنان رعایت نماید. با این وجود نمی‌توان به مرد متاهل اجازه داد که راحت، آزادانه و بدون هیچگونه قید و شرطی اقدام به ازدواج مجدد نماید...
7 ماه قبل
0
3934
مفهوم حقوقی مَهریه
مَهریه یا صِداق به مالی گفته می‌شود که زن بر اثر انعقاد عقد نکاح، مالک آن شده و مرد ملزم به پرداخت آن می‌شود. مطابق با مندرجات تنظیمی در قانون مدنی و هم‌چنین قانون حمایت خانواده، پس از جاری شدن خطبه نکاح میان زوج و زوجه، هر یک در مقابل یکدیگر دارای حقوق و تکالیفی می‌شوند که وفق قانون، ملزم به رعایت آنان می‌باشند. یکی از این حقوق و تکالیف در ارتباط با مهریه زوجه می‌باشد که به محض انعقاد عقد نکاح، وی مالک آن می‌شود (مستفاد از ماده 1082 قانون مدنی). لازم...
7 ماه قبل
8
27882
دعوای استرداد مال
استرداد در لغت به معنای بازگرفتن، بازستانی و عودت است. در دعوای استرداد مال، خواهان دعوا مدعی این امر می‌باشد که خوانده، مال منقول متعلق به او را بصورت غیرقانونی در تصرف خود داشته و از استرداد آن امتناع می‌نماید. مال موضوع بحث در دعوای استرداد مال، مال منقول می‌باشد (مال منقول مالی است که نقل و انتقال آن به محلی دیگر به راحتی قابل انجام باشد بدون آنکه به آن مال یا محل خساراتی وارد شود مانند خودرو، میز و ...). در اموال غیرمنقول، خواسته استرداد مال، مصداق ندارد بلکه در...
7 ماه قبل
0
12588
مفهوم حقوقی مزایده
بنابر اصول و مقررات قانونی موجود، پس از صدور رای و قطعیت آن، بنابر درخواست محکوم‌له، توسط دادگاه صادرکننده رای نخستین، اجراییه صادر و به محکوم‌علیه ابلاغ می‌گردد که ظرف ده روز پس از ابلاغ اجراییه نسبت به اجرای مفاد رای صادره اقدام نماید. در صورت عدم انجام این امر، پرونده بنابه درخواست محکوم‌له به واحد اجرای احکام مدنی ارسال می‌شود. دادورز اجرای احکام جهت اجرای مفاد حکم، بدواً با انجام استعلامات قانونی لازم از اداره ثبت اسناد و املاک، بانک مرکزی، اداره راهنمایی و رانندگی و همراه اول اقدام به شناسایی...
8 ماه قبل
0
15152
مفهوم حقوقی وصیت عهدی
واژه وصیت از منظر لغوی به معنای توصیه و سفارش کردن می‌باشد. در اصطلاح علم حقوق، وصیت به عمل حقوقی اطلاق می‌گردد که تاثیر آن معلّق بر فوت انشاءکننده یا تنظیم‌کننده (موصی) است. به دلالت ماده 825 قانون مدنی، وصیت اعم است از وصیت تملیکی و وصیت عهدی. وصیت تملیکی به وصیتی اطلاق می‌شود که بر حسب آن، فردی عین یا منفعتی از مال خود را برای زمان بعد از فوت، به فرد دیگری بصورت مجانی تملیک می‌نماید.(وفق ماده 826 قانون مدنی)، لکن وصیت عهدی به وصیتی می‌گویند که فرد در...
8 ماه قبل
2
13513
دعوای تایید یا تنفیذ وصیت نامه
وصیت در لغت به معنای توصیه و سفارش کردن است. وصیت در اصطلاح حقوقی به عمل حقوقی گفته می‌شود که اثر آن، معلق به فوت تنظیم‌کننده وصیت‌نامه است، بنابراین جوهر و ذات وصیت، تصرف پس از مرگ است و فقها به سبب تعلیق وصیت بر مرگ، تصرفات پس از مرگ را «معلّقات» و تصرفات زمان حیات را «منجّزات» نامیده‌اند. مقنن در پاره‌ای از مواد قانون مدنی و هم‌چنین قانون امور حسبی، مقررات ویژه‌ای را در این خصوص وضع نموده است. وفق مندرجات موجود در قانون امور حسبی، وصیت به...
8 ماه قبل
0
731
مفهوم حقوقی چک
به دلالت ماده 310 قانون تجارت، چک نوشته‌ای است که به موجب آن صادرکننده وجوهی را که در نزد محال‌علیه دارد کلاً یا بعضاً مسترد یا به فرد دیگری واگذار می‌نماید؛ فلذا چک نسبت به بانک محال‌علیه نوعی دستور پرداخت است و نسبت به صادرکننده نوعی تعهد به پرداخت محسوب می‌شود. به عبارتی دیگر چک، همانند سایر اسناد تجاری به معنای خاص، معرف دین پولی حال یا با سررسید کوتاه مدت می‌باشد. ذکر این نکته حائز اهمیت است که از انتهای سال 1399 دسته چک‌هایی که از بانک اخذ می‌شوند، چک‌های صیادی...
8 ماه قبل
1
1472
مفهوم جرائم ناشی از تخلفات رانندگی
در جامعه کنونی با توجه به افزایش بی‌رویه وسایل نقلیه موتوری و حوادث ناشی از آنها، متاسفانه سالانه جان بسیاری از افراد جامعه در معرض خطر قرار می‌گیرد که ممکن است حتی منجر به فوت آنان شود. فلذا مقنن مقررات خاصی را در این خصوص وضع نموده است (مواد 714 الی 725 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات) تا با رانندگانی که اقدام به نقض قوانین نموده‌اند، برخورد جدی صورت گیرد. جرائم ناشی از تخلفات رانندگی در زمره جرائم علیه تمامیت جسمانی اشخاص می‌باشد که عنصر مادی آن عبارت است...
8 ماه قبل
0
1894
مفهوم حقوقی لواط
لواط اصطلاحی است برای عمل شنیع همبستری مرد با مرد و جمع شدن آن دو با یکدیگر. لواط از جمله گناهان کبیره است که در منابع روایی برباددهنده نسل و فاسدکننده اجتماع دانسته شده است. جرم لواط به عنوان یکی از جرائم حدی در قانون مجازات اسلامی و مبتنی بر فقه اسلامی تعریف و جرم‌انگاری شده است. با توجه به ماهیت و شناعت عمل مذکور، شرع اسلام مجازات سنگینی برای این عمل در نظر گرفته است. جرم لواط به لحاظ ماهیت، از جمله جرائم منافی عفت محسوب می‌شود که قانونگذار برای آن مجازات‌های...
8 ماه قبل
7
14893
مفهوم حقوقی جرم فالگیری، رمالی یا دعانویسی
یکی از مواردی که قانونگذار در قانون مجازات اسلامی نسبت بدان جرم‌انگاری نموده است، جرم فالگیری، رمالی یا دعانویسی می‌باشد که یکی از اقسام کلاشی محسوب می‌شود. کلاش در لغت به معنای حیله‌گر، ولگرد و ... آمده است. در اصطلاح حقوق جزا، کلاش به فردی اطلاق می‌گردد که با توسل به حیله و دروغ، مالی را از دیگری (بزه‌دیده) دریافت می‌نماید (مستند به ماده 712 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات). جرم فالگیری، رمالی یا دعانویسی بعنوان یکی از اقسام کلاشی، یکی از موارد شایع کلاهبرداری از افراد جامعه...
8 ماه قبل
1
8506
مفهوم حقوقی سرقت مقرون به آزار
جرم سرقت بعنوان یکی از جمله جرائم علیه اموال و مالکیت شناخته شده است که در تمامی نظام‌های حقوقی به‌عنوان رفتاری مخل نظم عمومی و امنیت اقتصادی محسوب می‌گردد. در نظام حقوقی کشور ما همانند اکثر کشورها، جرم سرقت بدلیل متنوع بودن، به انواع مختلفی اعم از سرقت ساده، سرقت خاص، سرقت مشدد، سرقت مقرون به آزار و ... تقسیم می‌گردد. قانونگذار در ماده 267 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 در خصوص تعریف جرم سرقت بیان داشته است که سرقت عبارت است از ربودن مال متعلق به غیر. یکی...
8 ماه قبل
0
3219
مفهوم حقوقی مزایده
واژه مزایده در لغت به معنای بر یکدیگر افزودن یا چیزی را در معرض فروش قرار دادن است. در اصطلاح علم حقوق، مزایده به معنای صورت خاصی از فروش مال توقیف شده است که به موجب آن خریداران با یکدیگر رقابت نموده تا مال توقیف شده به هر کسی که بالاترین رقم را پیشنهاد دهد، واگذار گردد (مستنبط از ماده 114 قانون اجرای احکام مدنی). به بیانی دیگر فروش یا واگذاری مالی در مزایده به این ترتیب می‌باشد که آن مال را در معرض فروش عمومی قرار می‌دهند تا داوطلبان، هر یک...
8 ماه قبل
0
818
مفهوم حقوقی دعوای تایید فسخ قرارداد
یکی از مهم‌ترین دعاوی که در محاکم حقوقی به کرات مطرح می‌گردد، دعوای تایید فسخ قرارداد می‌باشد که بر حسب آن، یکی از طرفین قرارداد یا هر دوی آنان، تحت شرایط مقرر قانونی یا قراردادی، حق برهم زدن قرارداد را خواهند داشت. فسخ، یکی از اسباب انحلال معامله صحیح، علاوه بر انفساخ و تفاسخ (اقاله) می‌باشد. به دلالت ماده 219 قانون مدنی اصل بر لزوم قراردادها است و فسخ قرارداد به عنوان یک امر استثنایی نیازمند تصریح می‌باشد. در فرضی که حق فسخی در قرارداد برای طرفین یا یکی...
